Yazar Makaleleri


 Musab Seyithan


  Kurban Paylaşmaktır
Ekleme Tarihi: 27.08.2018

Kurbanın lügat anlamı, yaklaşmak, Allah’ın rahmetine yaklaştırmaya sebep olan şey anlamlarına gelir. Dinî bir terim olarak da, Kurban Bayramı günlerinde ibadet maksadıyla, belirli şartları taşıyan hayvanı usulüne uygun olarak kesmeyi ve bu amaçla kesilen hayvanı ifade eder. Kurban, Allahu Teâlâ'nın lutfettiği varlığa bir teşekkürdür.

Kurban paylaşmaktır. Kurban ibadetinin icra edildiği bayram günlerinde paylaşma ahlakımız daha da pekişmekte; fakirler, yetimler ve kimsesizler hem kesilen kurbanla, hem de ziyaret gibi sosyal etkinliklerle ve diğer ekonomik yardımlarla sevindirilmektedir. Aşağıdaki ayetler, kesilen kurban etlerinin hem kesenler, hem isteyen, hem de edebinden dolayı istemeyen onurlu fakirlerle paylaşılmasını emretmektedir:

“Kendilerine ait bir takım yararları yakinen görmeleri, Allah'ın kendilerine rızık olarak verdiği kurbanlık hayvanlar üzerine belli günlerde Allah'ın ismini anmaları (kurban kesmeleri) için sana (Kâbe'ye) gelsinler. Artık ondan hem kendiniz yiyin, hem de yoksula, fakire yedirin.” (Hac: 22/28)

 “Öyleyse artık, (kurban edilmek üzere) sıraya dizildiklerinde onların üzerinde Allah'ın ismini anın ve cansız olarak yere serildiklerinde onların etinden kendiniz de yiyin; kendi nasibiyle yetinip istemeyen kimseyi de, istemek zorunda kalan kimseyi de onunla doyurun. Biz, işte bu amaçla onları sizin yararınıza sunuyoruz ki, şükredesiniz.” (Hac 22/36)

Bu paylaşma, toplum açısından çok önemlidir. Sosyal adalete hizmet için zengin olan Müslümanlar kurban keser, fakirler de bol bol et yeme fırsatına kavuşur. İnsanların ihtiyacı için her gün yeryüzünde yüz binlerce hayvan kesiliyor. Fakat bunlardan sadece hali vakti yerinde olanlar faydalanabiliyor. Kurban bayramında ise Allah rızası için bir kısım hayvanlar kesiliyor. Bunların etlerinden muhtaç insanlar istifade ediyor. Böylece kurban ekonomik bir mesele, dini ve ahlaki bir mahiyet kazanıyor. Şahsi menfaat yerine, kamunun menfaati hâkim oluyor.

Kurbanın, kurban kesilen ev halkı ve çocuklar üzerindeki psikolojik olumlu sonuçları da aşikârdır. Çocuklarımızda, “Uğruna kurban edeceğimiz, gerektiğinde kurban olacağımız bir değere” bağlılık bilinci gelişir. Kesilen kurbanın paylaşılmasına şahit oldukları için onlarda da paylaşma ahlakı gelişmektedir. "Sevdiğiniz şeylerden infak etmedikçe iyiliğe eremezsiniz." (Âl-i İmran: 3/92) ayetinin mucibince veren elin, alan elden hayırlı olduğunu yaşayarak öğrenmektedirler.  Çünkü iman, sevdiğin şeyi kurban etmektir, gerektiğinde de kurban olabilmektir.Sevdiğimiz birisine, “Senin Allah’ına kurban olayım,” deriz. Anne, evladına sevgiyle, “Annen sana kurban olsun” der. Kurban, sevgi ve dostluğun ileri düzeyini ifade eder.  

 Dolayısıyla bayram günlerinde sadece kesilen kurban eti paylaşılmaz. Sevgi ve üzüntülerimiz de paylaşılır. Oğullarını nişanlayanlar, gelin adayına kınalı bir koç hediyesi ile giderek gelini adına kesilen kurbanla, ortak mutluluk yaşarlar. Henüz üzerinden bir bayram geçmemiş cenaze sahiplerine akraba ve komşular; pişirdikleri yemek, yaptıkları börek ve çöreklerle giderler. Cenaze evinde ortak yemek yenerek cenaze sahiplerinin üzüntülerine ortak olunur. Çünkü meşhur olan ifadesiyle “sevinçler paylaşıldıkça artar, üzüntüler de paylaşıldıkça azalır.” Bayramlarda bu paylaşma, doruk noktasına ulaşır.  

Kurban ibadetinin mahiyetini anlamayanlar, kalplerine henüz yerleşmeyen imanlarıyla kalkıp kurban kesmeyi bir “hayvan katliamı” olarak niteleyerek her yıl bayram öncesi aynı nakaratı tekrarlayıp dururlar. Her gün mezbahalarda binlerce kesilip kasaplara, marketlere, lokantalara dağıtılan, oradan da insanlara servis edilen hayvanlardan hiç bahsetmezler. Kurban bayramı günlerinde kesilen hayvanlardan dolayı toplumda et ihtiyacı kısmen azaldığı için, o günlerde mezbahalarda hayvan kesilmemektedir. Böylece rutin olarak kesilen hayvan sayısına ekstradan bir ilave olmamaktadır. YaniKurban bayramı günlerine “Hayvan katliamı günleri” olarak bakmak, meseleyi çarpıtmak ve İslam karşıtı bir duruş sergilemektir. O kişinin durumunu Müslümanlıkla bağdaştırmak mümkün değildir. Kendi mutfağında protein ihtiyacını karşılamak için buzdolabında eti hiç eksik etmeyenler, yılda bir kez de olsa doya doya et yeme fırsatı bulan fakirlere bu hakkı çok görmek isteyenler; karnı tok, sırtı pek sosyete kodamanlarıdır. Bunların, kurban ibadetinin sosyal paylaşımdaki yerini anlamaları mümkün değildir. Bunlar, toplumun değer yargılarından kopuk olarak oluşturdukları çevrelerinde, -bir kurtçuk gibi- ördükleri kozanın içinde hayatlarını sürdürürler.

Hâlbuki Türkiye ile herhangi bir batı ülkesi karşılaştırıldığında, Batıda kişi başına Türkiye’dekinin neredeyse yirmi katı fazla et tüketilmektedir. Bu demektir ki, en iyimser tahminle Batı’da Türkiye’dekinin yirmi katı fazla küçük veya büyükbaş hayvan kesimi yapılmaktadır. Üstelik bugün Hristiyan Avrupa ülkeleri, et ihracatının merkezi konumundayken batılı anlayışın hayvan kesimine karşı çıkmasını anlamak mümkün değildir. Bunu İslam karşıtlığından başka bir şeyle izah etmek imkânsızdır.

Kurban kesen medeniyetlerle kesmeyen medeniyetler arasındaki farkları sosyo-psikolojik açıdan değerlendiren Prof. Dr. Ali Murat DARYAL, kitabında şu şekilde dile getirmektedir: “İnsanda bir takım içgüdüler vardır. Saldırganlık, kan akıtma, vurma, kırma, işkence vb. İnsanda var olan bu içgüdüleri dengede tutmak gerekir. Dinin amacı insanı her anlamda olgunlaştırarak Allah’a yaklaştırmaktır. Kurban ibadeti de insana bir takım faydalar sağlayan, kan akıtma, vurma-kırma, yakma gibi bazı içgüdüleri dengeleyen ve etkisini kıran bir özelliğe sahiptir. ‘Kurban kanı akıtmak insan kanı akıtmaya engeldir

Kurban kesen medeniyetlerde:  Savaşlarda kadın, çocuk, yaşlı, silahsız ve din adamları öldürülmez.  Esirlere hiçbir surette işkence ve kötü muamele yapılamaz. Aile içi şiddet ve huzursuzluklar azdır. Boşanma oranları azdır. Sporlarında sadelik vardır. Yüzme, güreş, atıcılık vb. Eğlence tarzlarında şiddet yoktur.  Akıl hastalarını tedavide musikiyi kullanmışlar.  Toplumda cinayetler, suç oranları yok denecek kadar azdır.

Kurban kesmeyen medeniyetlerde:  Savaşlarında herkes öldürülür.  Esirler insan muamelesi görmez.  Aile içi şiddet ve huzursuzluklar fazladır. Boşanma oranları fazladır.  Sporları kan ve şiddete dayanır. Boks, stadyumlarda vahşet, araba yarışları vs. ateş, kan, ölüm.  Eğlenceleri şiddete dönüşecek öğeler içerir. Yakma-yıkma, asma-kesme. Akıl hastalarını kırbaçlayarak tedavi yöntemleri uygulamışlardır.  Toplularında kan olayları çoktur. Suç oranları fazladır.  İspanyolların boğa bayramlarında işkence edilerek öldürülen boğalar bunun tipik örneğidir. İnsan avı bir spor olarak bazı yerlerde zengin sporu olarak yapılmaktadır.  Neticesi sadece ölüm olan birçok müsabakalar düzenlenmekte ve tonlarca para harcanmaktadır. Aynı şekilde kurban kesmeyen milletlerin ringlerde, arenalarda kanlar içinde can veren, pistlerde veya meydanlarda odun yığınları arasında diri diri yakılan bu insanlar, hep bu medeniyetlerin kendi taraftarlarına tatmin sağlamak için feda etmek mecburiyetinde kaldıkları kurbanlardır." (Prof. Dr. Ali Murat Daryal, Kurban Kesmenin Psikolojik Temelleri, İst. 1980, s. 71 ve 111)

Sonuç olarak deriz ki, müslümanlar kurban kesmekle Allah’ın emrine itaat etmiş olurlar.  Böylece Allah için fedakârlık yapma alışkanlığı kazanırlar. Toplumda yardımlaşma ve dayanışma yoluyla kardeşlik ve dostluk bağları güçlenmiş olur. Sosyal adaletin gerçekleşmesine katkıda bulunur ve bir yıl boyunca et yeme imkânı bulamayanlar bu vesileyle et yemiş olurlar.  Zengin, malını feda ederek şükretme imkânını elde ederken, fakir de bayram vesilesi ile bulduğu bir yiyecek için şükretme imkânına kavuşur. Zengini, eğer varsa, cimrilik hastalığından veya dünya malına düşkünlükten kurtarır.  Hayvan piyasasında ticari bir canlanma meydana gelir.  Hayvancılık teşvik edilmiş olur.  Deri sanayinin gelişimine katkıda bulunulur. Siz malınızı kurban edemezseniz, malınızın kurbanı olursunuz.  Kurban Bayramı, malımızı Allah için kurban etme, Allah için fedakârlık yapma günüdür. Allah kabul etsin

  Diğer Yazı Başlıkları

Diğer Tüm Başlıkları Göster

» Yazarlarımız

» Bizden Haberler

» Videolar

» Makaleler

» Önerilenler

Faaliyet
Duyuru
Takvimi

Canlı Yayın
Tekrarı

Aile
Makaleleri

Üye Olmak
İstiyorum

Bağış
Yap!